2

Η Άμυνα των Ελληνικών Νήσων

Η Άμυνα των Ελληνικών Νήσων: Οι δυνατότητες της Τουρκίας

2

Η Άμυνα των Ελληνικών Νήσων: Οι δυνατότητες της Τουρκίας

To εύρος της τουρκικής απειλής είναι πολύ μεγάλο από την στιγμή που η επιθετική ενέργεια μπορεί να αφορά την κατάληψη μιας ακατοίκητης νησίδας ή μικρής νήσου (π.χ  Φαρμακονήσι, Αγαθονήσι, Καλόλιμνος)  ή ενδιάμεσης νήσου (Καστελόριζο, Τήλος, Ψαρά, Αγ. Ευστράτιος Σύμη, Ικαρία, Κάλυμνος) ή ακόμη και μεγάλης νήσου (Λήμνος, Λέσβος, Χίος, Σάμος, Κως, Ρόδος). Είναι σαφές ότι στην πρώτη περίπτωση θα χρειασθεί να εκτελέσει μια μικρής κλίμακας αλλά πολύπλοκη επιχείρηση, ενώ στις περιπτώσεις των μεγαλύτερων νησιών θα χρειασθεί να κάνει κανονική αποβατική επιχείρηση, η οποία σύμφωνα με την διεθνή πρακτική θεωρείται από τις δυσκολότερες στρατιωτικές επιχειρήσεις.

Άλλωστε, αυτό έχει προκύψει ως συμπέρασμα από τις επιχειρήσεις που διεξήχθησαν στην περίοδο του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, για την κατάληψη των νησιών του Ειρηνικού. Φυσικά στην περίπτωση του Αρχιπελάγους εκτός των στρατηγικού και τακτικού χαρακτήρα δεδομένων, θα πρέπει να συνυπολογισθεί στην παρούσα συγκυρία και η αναταραχή που έχει δημιουργηθεί στις τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις μετά την απόπειρα πραξικοπήματος του περασμένου Ιουλίου που οδήγησε σε πλήθος απομακρύνσεων έμπειρων στελεχών. Το γεγονός αυτό χρήζει διττής αναγνώσεως από την ελληνική πλευρά.

Η ΚΥΡΙΑ ΕΧΘΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ ΝΑ ΛΑΒΕΙ ΧΩΡΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΚΗ 1Η ΣΤΡΑΤΙΑ ΜΕ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΥΘΥΝΗΣ ΤΟ ΑΙΓΑΙΟ.

Η μία μεταφράζεται ως πλεονέκτημα, διότι η λειψανδρία σε έμπειρα στελέχη στο τουρκικό ναυτικό και την αεροπορία είναι από μόνο του σε επιχειρησιακό επίπεδο θετικό για τις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις. Ωστόσο σε μια περίπτωση κρίσης τύπου Ιμίων, που χρειάζονται εμπειρία και γερά νεύρα, ένα άπειρος κυβερνήτης μείζονος μονάδας επιφανείας ή μαχητικού αεροσκάφους, μπορεί εύκολα χάνοντας την ψυχραιμία του να κλιμακώσει και να οδηγήσει σε ευρύτερη κατάσταση αντιπαράθεσης των εμπλεκομένων πλευρών. Ας δούμε όμως πιο αναλυτικά, σε περίπτωση τουρκικής επιθετικής ενέργειας την γκάμα των επιλογών που διαθέτει σε δυνάμεις.  

ΟΙ ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΚΗΣ ΗΓΕΣΙΑΣ

Είναι κάτι περισσότερο από σαφές, ότι η  σχεδίαση και διεξαγωγή των επιχειρήσεων θα γίνουν κυρίως από το στρατηγείο της 4ης Τουρκικής Στρατιάς, με έδρα τη Σμύρνη ή το πιθανότερο και με βάση τα τελευταία δεδομένα από την Άγκυρα. Το Γενικό Επιτελείο της Άγκυρας (Turkish General Staff-TGS), μπορεί να συγκεντρώσει άμεσα χρήσιμες για απόβαση δυνάμεις, δηλαδή αερομεταφερόμενες μονάδες και μονάδες αλεξιπτωτιστών, που βρίσκονται στην ευρύτερη περιοχή της Άγκυρας.

Ειδικότερα, στην περιοχή που γειτνιάζει με το Αιγαίο υπάρχουν ήδη δύο Ταξιαρχίες Πεζικού, η 19η στο Αδραμύτιο, ακριβώς απέναντι από τη νήσο Λέσβο,  και η 11η στο Ντενιζλί κοντά στο Αφιόν και νοτιοδυτικά της Σμύρνης. Επιπρόσθετα, βόρεια του κόλπου της Σμύρνης και απέναντι από τη Χίο, βρίσκεται η Ταξιαρχία Πεζοναυτών στη Φώκαια και η οποία είναι αυτονόητο ότι θα αποτελέσει την αιχμή του τουρκικού δόρατος σε περίπτωση ενδεχόμενης αποβατικής ενέργειας.

Η ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΗ ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΕΧΕΙ ΣΟΒΑΡΕΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΕΦΟΣΟΝ ΕΙΝΑΙ ΚΑΤΑ ΜΙΚΡΗΣ Η ΕΝΔΙΑΜΕΣΗΣ ΝΗΣΟΥ.

Επιπλέον υπάρχει η 58η Μεραρχία Εκπαιδεύσεως στην Ισπάρτα, η 1η Ταξιαρχία Εκπαιδεύσεως στη Μαγνησία, η 3η Ταξιαρχία Εκπαιδεύσεως στην Αττάλεια και δυο Ταξιαρχίες  Εκπαιδεύσεως Πυροβολικού, η 57η στη Μπόρνοβα και η 58η στο Μπορντούρ.

Σε ότι αφορά τις δυνάμεις της Στρατοχωροφυλακής, υπάρχει μια Ταξιαρχία στο Τσανάκαλε (Ελλήσποντο) και ένα Σύνταγμα Καταδρομών Στρατοχωροφυλακής στη Μπόρνοβα, προάστιο της Σμύρνης. Σημειώνεται ότι στην Φωκαία που βρίσκεται όπως έχει προαναφερθεί η Ταξιαρχία Πεζοναυτών, εδρεύει επιπλέον και μια Ταξιαρχία Στρατοχωροφυλακής. Θα πρέπει να αναφερθεί ότι οι δυνάμεις της στρατοχωροφύλακης είναι υπολογίσιμες σε επιχειρησιακό επίπεδο διότι διαθέτουν οπλισμό παρόμοιο με των αντίστοιχων μονάδων πεζικού αλλά κυρίως διότι διαθέτουν πολεμική εμπειρία από τη πολυετή διεξαγωγή επιχειρήσεων κατά των Κούρδων.

ΟΙ ΤΟΥΡΚΙΚΕΣ ΑΠΟΒΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΑΕΡΟΑΠΟΒΑΤΙΚΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΕΙΝΑΙ ΙΚΑΝΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟΒΑΣΕΩΝ ΣΕ ΠΟΛΛΑΠΛΑ ΣΗΜΕΙΑ.

Όσον αφορά τους σχηματισμούς εκπαιδεύσεως που προαναφέρθηκαν, μπορούν άμεσα να μετασχηματισθούν σε επιχειρησιακούς με την πρόσκληση εφέδρων και να χρησιμοποιηθούν σε επιχειρήσεις κατά των ελληνικών νησιών.

Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο που προκύπτει από μια επισταμένη μελέτη της διάταξης των τουρκικών χερσαίων δυνάμεων από την γνωστή πλέον και στο ευρύ κοινό συμφωνία CFE (Conventional Armed Forces in Europe), είναι το ότι περιφερειακά της Άγκυρας, υπάρχουν δυνάμεις που μπορούν να ενεργήσουν επιθετικά σε ελληνικά νησιά. Ειδικότερα, υπάρχει μια Ταξιαρχία Αλεξιπτωτιστών στη Καισάρεια, μια Ταξιαρχία Καταδρομών στο Μπολού, μια Τεθωρακισμένη Ταξιαρχία και μια Ταξιαρχία Μηχανοκίνητου Πεζικού στην ευρύτερη περιοχή της Άγκυρας.

Επιπλέον, υπάρχουν οι δυνάμεις της 2ης Τουρκικής Στρατιάς, που είναι προσανατολισμένη στα σύνορα με τη Συρία, Ιράκ και Ιράν και φυσικά ελέγχει τις επικίνδυνες κουρδικές περιοχές του Ντιγιαρμπακίρ, του Μαρντίν, του Γκαζιαντέπ και την καταληφθείσα από τους Σύριους περιοχή της Αλεξανδρέττας. Ακόμη, υπάρχουν και δυνάμεις της 3ης Τουρκικής Στρατιάς, προς τα βορειανατολικά σύνορα με την Αρμενία και το 11ο Σώμα Στρατού στη Κύπρο. Για ευνόητους λόγους, οι δυνάμεις της 2ης και 3ης Στρατιάς, δύσκολα μπορούν να αποδεσμευτούν και να χρησιμοποιηθούν εναντίον ελληνικών νήσων, διότι ήδη χρησιμοποιούνται, σε συνεχή βάση για επιχειρήσεις, και η οποιαδήποτε  απομάκρυνση τους από αυτές τις περιοχές δυνητικά θα μπορούσε να δημιουργήσει κουρδικό πλεονέκτημα και να επιφέρει σημαντικές αλλαγές στην γεωγραφίας της περιοχής (μέσω κουρδικών θυλάκων), επιζήμιες για την Τουρκία.

ΟΙ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΤΟΥΡΚΙΚΟΥ ΑΠΟΒΑΤΙΚΟΥ ΣΤΟΛΟΥ ΕΧΟΥΝ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΤΕΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ.

Σε ότι αφορά το Τουρκικό Πολεμικό Ναυτικό, βρίσκεται στους τρεις κύριους ναυστάθμους, του Γκιολτσούκ (Gölcük) στην Κωνσταντινούπολη, της Foça στη Σμύρνη, και του Ακσάζ απέναντι από τη Ρόδο.  Σημειώνεται ότι μετά τις καταστροφές που δημιουργήθηκαν από σεισμούς, κυρίως του 1999 και του 2003,  πολλές από τις δραστηριότητες στο Γκιολτσούκ μεταφέρθηκαν στο Ακσάζ, όπου έχουν κατασκευασθεί πολλές νέες εγκαταστάσεις.

Επιπλέον, το τουρκικό ναυτικό έχει την δυνατότητα να ενεργεί σε μικρό χρόνο στην περιοχή της ΝΑ Μεσογείου και της Κύπρου αλλά και στο νότιο Αιγαίο, χωρίς να έχει τους κινδύνους αποκλεισμού του στα Δαρδανέλλια. Επίσης, η βάση του Ακσάζ, έχει προσφερθεί από τους Τούρκους πολλές φορές για νατοϊκούς σκοπούς και παρότι δεν έχει εγκριθεί ως νατοϊκή βάση, την έχουν επισκεφθεί επίσημα νατοϊκά πλοία της δύναμης Μεσογείου (STANAVFORMED μέχρι το 2005, σήμερα SNMG2), αλλά και τα ναρκοθηρευτικά της MCMFORMED (Mine Counter Measures Force Mediterranean). 

Σχετικά με την Τουρκική Πολεμική Αεροπορία, είναι προσανατολισμένη με τα αεροδρόμιά της και τα περισσότερα αεροσκάφη της στη περιοχή της Μ. Ασίας, με μόνη ουσιαστικά μεγάλη αεροπορική βάση προσανατολισμένη προς νότο, τη βάση του Ντιγιαρμπακίρ. Τα δε μεταγωγικά αεροσκάφη βρίσκονται στη περιοχή της Άγκυρας, για ευκολότερη μεταφορά των δυνάμεων καταδρομών, που βρίσκονται στη περιοχή. Εκτός όμως από τις προαναφερθείσες δυνάμεις, δεν αποκλείεται να πραγματοποιηθεί μεταφορά δυνάμεων από άλλες περιοχές όπως δυτικά της Κωνσταντινούπολης.

Ο ΤΟΥΡΚΙΚΟΣ ΣΤΡΑΤΟΣ ΔΙΑΘΕΤΕΙ ΑΞΙΟΣΗΜΕΙΩΤΗ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΑΕΡΟΚΙΝΗΣΗΣ.

Από τα προαναφερθέντα προκύπτει το συμπέρασμα, ότι η Τουρκία έχει μεγάλη δυνατότητα επιλογών, διότι έχει και ικανά μέσα αλλά κυρίως την πρωτοβουλία των κινήσεων. Επίσης σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να γίνονται επιφανειακές εκτιμήσεις που στηρίζονται στους παραπλανητικούς τουρκικούς ισχυρισμούς, ότι η 4η Στρατιά είναι εκπαιδευτικού χαρακτήρα και άρα δεν θα πρέπει να εκλαμβάνεται ως επιχειρησιακή. Άλλωστε ας μην ξεχνάμε ότι οι ίδιοι την έχουν ονομάσει και «Στρατιά του Αιγαίου» δίδοντας ουσιαστικά και τον προσανατολισμό της αποστολής της…

Τελευταία ενημέρωση ΙΑΝ. 01, 1970